Private-Bookers
Бывай, зброя!
вернуться

Хемингуэй Эрнест Миллер

Шрифт:

Мы сядзелі на сене і елі каўбасу і пілі віно. Гэтае віно,відаць, захоўвалі да вяселля. Яно было такое старое, што страціла колер.

— Глядзіце ў гэтае акно, Луіджы, — сказаў я. — А я буду глядзець у тое.

Мы пілі кожны з асобнай бутэлькі, і я ўзяў сваю бутэльку з сабой, і залез вышэй, і лёг на сена, і стаў глядзець у вузкае акенца на мокрую раўніну. Не ведаю, што я хацеў убачыць, але я не ўбачыў нічога, акрамя палёў і голых тутавых дрэў і дажджу. Я піў віно, і яно не бадзёрыла мяне. Яго вытрымлівалі занадта доўга, і яно сапсавалася і страціла свой колер і смак. Я глядзеў, як цямнее за акном; змрок насоўваўся вельмі хутка. Ноч будзе чорная, бо ідзе дождж. Калі зусім сцямнела, ужо не варта было глядзець у акно, і я вярнуўся да Піані. Ён ляжаў і спаў, і я не разбудзіў яго і моўчкі сеў побач. Ён быў вялікі, і сон у яго быў моцны. Крыху пачакаўшы, я разбудзіў яго, і мы рушылі.

Гэта была вельмі дзіўная ноч. Не ведаю, чаго я чакаў, — мо смерці, і стральбы, і бегу ў цемры, але нічога не здарылася. Мы чакалі, лежачы за канавай ля шашы, пакуль праходзіў нямецкі батальён, затым, калі ён знік з вачэй, мы перасеклі шашу і пайшлі далей на поўнач. Два разы пад дажджом мы вельмі блізка падыходзілі да немцаў, але яны не бачылі нас. Мы абышлі горад з поўначы, не сустрэўшы ніводнага італьянца, пасля, крыху счакаўшы, выйшлі на галоўны шлях адступлення і цэлую ноч ішлі ў напрамку Тальямента. Я раней не ўяўляў сабе велізарных маштабаў адступлення. Уся краіна рухалася разам з арміяй. Мы ішлі ўсю ноч, абганяючы транспарт. Мая нага балела, і я стаміўся, але мы ішлі вельмі хутка. Такім неразумным здавалася рашэнне Банела здацца ў палон. Ніякай небяспекі не было. Мы прайшлі праз дзве арміі без аніякіх перашкод. Калі б не смерць Аймо, здавалася б, што небяспекі ніколі не было. Ніхто нас не зачапіў, калі мы зусім адкрыта ішлі па чыгунцы. Смерць наступіла нечакана і бессэнсоўна. Я думаў пра тое, дзе зараз Банела.

— Як ваша адчуванне, tenente? — спытаў Піані.

Мы ішлі па ўзбочыне дарогі, запруджанай транспартам і войскам.

— Выдатна.

— Я стаміўся ісці.

— Наша справа зараз менавіта ў тым, каб ісці. Няма чаго турбавацца.

— Банела зрабіў неразумна.

— Вядома.

— Як вы з ім паступіце, tenente?

— Не ведаю.

— Вы не можаце адзначыць яго як узятага ў палон?

— Не ведаю.

— Калі вайна будзе працягвацца, яго родных могуць пакараць.

— Вайна не будзе працягвацца, — сказаў нейкі салдат. — Мы ідзём дамоў. Вайна скончана.

— Усе ідуць дамоў.

— Шырэй крок, tenente, — сказаў Піані. Ён хацеў хутчэй прайсці міма.

— Tenente? Хто тут tenente? A basso gli ufficiali! Далоў афіцэраў!

Піані ўзяў мяне пад руку.

— Я лепей буду зваць вас па імені, — сказаў ён. — Каб не здарылася бяды. Былі выпадкі расправы з афіцэрамі.

Мы пайшлі шпарчэй і мінулі гэтую групу.

— Я пастараюся зрабіць так, каб яго родных не пакаралі, — сказаў я, працягваючы размову.

— Калі вайна скончылася, тады ўсё роўна, — сказаў Піані. — Але я не веру, што яна скончылася. Занадта добра было б, калі б яна скончылася.

— Пра гэта мы хутка даведаемся, — сказаў я.

— Я не веру, што яна скончылася. Тут усе думаюць, што яна скончылася, але я не веру.

— Viva la Расе!29 — выгукнуў нейкі салдат. — Мы ідзём дамоў.

— Было б добра, каб мы ўсе пайшлі дамоў, — сказаў Піані. — Вам хацелася б пайсці дамоў?

— Так.

— Не будзе гэтага. Я не веру, што вайна скончылася.

— Andiamo a casa!30 — крыкнуў салдат.

— Яны кідаюць вінтоўкі, — сказаў Піані. — Здымаюць іх і кідаюць на хаду. А пасля крычаць.

— Дарэмна яны кідаюць вінтоўкі.

— Яны думаюць, што, калі кінуць вінтоўкі, іх не прымусяць больш ваяваць.

У змроку пад дажджом, пракладваючы сабе шлях па ўзбочыне дарогі, я бачыў, што многія салдаты захавалі свае вінтоўкі. Яны тырчалі за спінай.

— З якой брыгады? — гукнуў афіцэр.

— Brigata di Pace! — крыкнуў нехта. — Брыгады міру.

Афіцэр прамаўчаў.

— Што ён гаворыць? Што гаворыць афіцэр?

— Далоў афіцэра. Viva la Pace!

— Давайце хутчэй, — сказаў Піані.

Мы ўбачылі два англійскія санітарныя аўтамабілі, пакінутыя сярод іншых машын на дарозе.

— З Гарыцыі, — сказаў Піані. — Я ведаю гэтыя машыны.

— Яны апярэдзілі нас.

— Яны выехалі раней.

— Дзіўна. Дзе ж шафёры?

— Недзе спераду.

— Немцы спыніліся ля Удзіны, — сказаў я. — Мы ўсе пяройдзем раку.

— Так, — сказаў Піані. — Вось чаму я і думаю, што вайна будзе працягвацца.

— Немцы маглі прайсці далей, — сказаў я. — Дзіўна, чаму яны не ідуць далей.

— Не разумею. Я нічога не разумею ў гэтай вайне.

— Відаць, ім давялося чакаць абозу.

— Не разумею, — сказаў Піані. Адзін, ён стаў значна далікатнейшы. У кампаніі іншых шафёраў ён быў надта языкаты.

— Вы жанаты, Луіджы?

— Вы ж ведаеце, што я жанаты.

— Ці не таму вы не захацелі здацца ў палон?

— Часткова і таму. А вы жанаты, tenente?

— Не.

— Банела таксама не.

— Нельга ўсё тлумачыць толькі тым, што чалавек жанаты альбо нежанаты. Але жанатаму, вядома, хочацца вярнуцца да жонкі, — сказаў я. Мне падабалася гаварыць пра жонак.

  • Читать дальше
  • 1
  • ...
  • 51
  • 52
  • 53
  • 54
  • 55
  • 56
  • 57
  • 58
  • 59
  • 60
  • 61
  • ...

Private-Bookers - русскоязычная библиотека для чтения онлайн. Здесь удобно открывать книги с телефона и ПК, возвращаться к сохраненной странице и держать любимые произведения под рукой. Материалы добавляются пользователями; если считаете, что ваши права нарушены, воспользуйтесь формой обратной связи.

Полезные ссылки

  • Моя полка