Шрифт:
— Ах, так? Я вось нештачка скажу пра вашых бязвінных дзяўчат. Пра вашых багіняў. Паміж бязвіннай дзяўчынай і жанчынай розніца толькі адна. Калі бярэш дзяўчыну, ёй балюча. Вось і ўсё, — ён пляснуў пальчаткай па ложку.
— I яшчэ з дзяўчынай ніколі не ведаеш, як гэта ёй спадабаецца.
— Не злуйцеся.
— Я не злуюся. Я проста кажу вам гэта, бэбі, для вашай жа карысці. Каб пазбавіць вас ад лішняга клопату.
— I толькі ўся розніца?
— Так. Але мільёны гэткіх дурняў, як вы, гэтага не ведаюць.
— Вельмі міла з вашага боку, што вы мне сказалі.
— Не варта сварыцца, бэбі. Я вас занадта люблю. Але не будзьце дурнем.
— Не. Я буду гэткім разумным, як вы.
— Не злуйцеся, бэбі. Засмейцеся. Выпіце яшчэ. Мне час ісці.
— Вы ўсё-ткі слаўны хлапчына.
— Вось бачыце. У душы вы гэткі ж, як я. Мы — браты па вайне. Пацалуйце мяне на развітанне.
— Вы размазня.
— Не. Проста я больш чулы.
Я адчуў яго дыханне ля свайго твару.
— Да сустрэчы. Я хутка зноў прыду. — Яго дыханне адсунулася. — Не хочаце цалавацца, не трэба. Я прышлю да вас вашу англічанку. Бывайце, бэбі. Каньяк пад ложкам. Хутчэй папраўляйцеся.
Ён знік.
РАЗДЗЕЛ АДЗІНАЦЦАТЫ
Ужо цямнела, калі ўвайшоў святар. Прынеслі суп, пасля забралі талеркі, і я ляжаў, гледзячы на рады ложкаў і на вершаліну дрэва за акном, якая ледзь хісталася ад лёгкага вечаровага ветру. Вецер пранікаў у акно, і з набліжэннем ночы стала халадней. Зараз мухі абляпілі столь і павіслыя на шнурах электрычныя лямпачкі. Святло запальвалі, толькі калі ноччу прыносілі параненага альбо што-небудзь рабілі ў палаце. Таму, што адразу пасля змроку наступала цемра і ўжо да раніцы было цёмна, мне здавалася, што я зноў стаў маленькім. Было падобна, што адразу пасля вячэры цябе ўкладваюць спаць. Веставы прайшоў паміж ложкаў і спыніўся. З ім быў яшчэ нехта. Гэта быў святар. Ён стаяў перада мной, смуглы, невысокі і збянтэжаны.
— Як вы сябе адчуваеце? — спытаў ён. На парозе ля ложка ён паклаў нейкія пакункі.
— Добра, ойча мой.
Ён сеў на стул, прынесены для Рынальдзі, і збянтэжана паглядзеў у акно. Я заўважыў, што ён стомлены.
— Я толькі на хвілінку, — сказаў ён. — Позна ўжо.
— Яшчэ не позна. Як там у нас? Ён усміхнуўся.
— Насміхаюцца з мяне па-ранейшаму. — Ягоны голас таксама гучаў стомлена. — Дзякуй Богу, усе здаровы.
— Я такі рады, што ў вас усё абышлося, — сказаў ён. — Вам не вельмі баліць?
Ён здаваўся стомленым, а я не прывык бачыць яго стомленым.
— Зараз ужо не.
— Мне вельмі сумна без вас за сталом.
— Я і сам бы хацеў вярнуцца хутчэй. Мне заўсёды было прыемна гутарыць з вамі.
— Я тут вам сёе-тое прынёс, — сказаў ён. Ён падняў з падлогі пакункі. — Вось сетка ад маскітаў. Вось бутэлька вермуту. Вы любіце вермут? Вось англійскія газеты.
— Калі ласка, разгарніце іх.
Ён узрадаваўся і стаў адкрываць бандэролі. Я ўзяў у рукі сетку ад маскітаў. Вермут ён падняў, каб паказаць мне, пасля зноў паставіў на стол ля ложка. Я ўзяў адну газету. Мне ўдалося прачытаць загаловак, павярнуўшы газету так, каб на яе падала слабае святло з акна. Гэта была «Ньюс оф уорлд».
— Астатнія — ілюстраваныя лісткі, — сказаў ён.
— З вялікай ахвотай прачытаю іх. Адкуль яны ў вас?
— Я пасылаў па іх у Местрэ. Я дастану яшчэ.
— Вы вельмі добры, што наведалі мяне, ойча мой. Вып'еце шклянку вермуту?
— Дзякуй, не варта. Гэта вам.
— Не, выпіце шкляначку.
— Ну, добра. Наступным разам я прынясу вам яшчэ.
Веставы прынёс шклянкі і адкрыў бутэльку. Корак раскрышыўся, і давялося прапіхнуць кавалак у бутэльку. Я бачыў, што святару гэта не спадабалася, і ён сказаў:
— Ну, нічога. Бывае.
— За ваша здароўе, ойча мой.
— За ваша здароўе.
Пасля ён трымаў шклянку ў руцэ, і мы глядзелі адзін на аднаго. Час ад часу мы спрабавалі распачаць сяброўскую гаворку, але сёння гэта не ўдавалася.
— Што з вамі, ойча мой? Вы вельмі стомлены?
— Я стаміўся, але я не маю на гэта права.
— Гэта ад гарачыні.
— Не. Бо яшчэ ж толькі вясна. На душы ў мяне цяжка.
— Вам надакучыла вайна?
— Не. Але я ненавіджу вайну.
— Я таксама не знаходжу ў ёй задавальнення, — сказаў я.
Ён пакруціў галавой і зірнуў у акно.
— Вам яна не перашкаджае. Вы яе не бачыце. Даруйце. Я ведаю, вы паранены.
— Гэта выпадковасць.
— I ўсё адно, нават паранены, вы не бачыце яе. Я перакананы ў гэтым. Я сам не бачу яе, але я крыху адчуваю.
— Калі мяне параніла, мы якраз гаварылі пра вайну. Пасіні гаварыў.
Святар наставіў шклянку. Ён думаў пра нешта іншае.
— Я іх разумею, бо я сам такі ж, як і яны, — сказаў ён.
— Але вы зусім іншы.
— А на самай справе я такі ж, як яны.