Шрифт:
— Дай мне, калі ласка, глыток вады, — сказаў я.
— Хоць цэлае вядро.
Перад світаннем стала імжыць. Вецер сціх, а мо цяпер нас засцерагалі горы, што абступілі возера. Калі я зразумеў, што набліжаецца світанне, я сеў зручней і налёг на вёслы. Я не ведаў, дзе мы, і хацеў хутчэй трапіць у швейцарскую частку возера. Калі стала віднець, мы былі зусім блізка ад берага. Былі бачны дрэвы і камяністы спуск да вады.
— Што гэта? — спытала Кэтрын. Я падняў вёслы і прыслухаўся. На возеры стукаў лодачны матор. Мы пад'ехалі да самага берага і спыніліся. Стук наблізіўся; потым недалёка ад нашай кармы мы ўбачылі пад дажджом маторную лодку. На карме сядзелі чатыры quаrdiа di Finаnzа у насунутых капелюшах альпійскіх стралкоў, з паднятымі каўнярамі і з карабінамі за спінай; усе чацвёра здаваліся соннымі ў гэты ранні час. Мне відаць былі жоўтыя знакі ў іх на каўнярах і нешта жоўтае на капелюшах. Стукаючы маторам, лодка праехала далей і схавалася з вачэй пад дажджом.
Я ад'ехаў да сярэдзіны возера. Відаць, граніца была зусім блізка, і я зусім не хацеў, каб нас убачыў вартавы. Я выраўнаваўся там, адкуль бераг быў толькі бачны, і яшчэ тры чвэрці гадзіны веславаў пад дажджом. Адзін раз мы зноў пачулі маторную лодку, і я перачакаў, пакуль стук заціх каля другога берага.
— Здаецца, мы ўжо ў Швейцарыі, Кэт, — сказаў я.
— Праўда?
— Дакладна сказаць нельга, пакуль мы не ўбачым швейцарскую армію.
— Або швейцарскі флот.
— Ты не жартуй швейцарскім флотам. Тая маторная лодка, якую мы толькі што чулі, і была, напэўна, швейцарскім флотам.
— Ну, калі мы ў Швейцарыі, дык, ва ўсякім разе, хоць паснедаем на славу. У Швейцарыі такія цудоўныя булачкі, і масла, і варэнне.
Ужо зусім развіднела, і ішоў дробны дождж. Вецер усё яшчэ дзьмуў з поўдня, і былі відаць белыя грабяні баранчыкаў, што разыходзіліся ад нас па возеры. Я ўжо не сумняваўся, што мы ў Швейцарыі. За дрэвамі ўбаку ад берага бачны былі домікі, а крыху далей на беразе было паселішча з мураванымі дамамі, віламі на пагорках і царквой. Я выглядваў, ці няма варты на дарозе, уздоўж берага, але нікога не было відаць. Потым дарога падышла зусім блізка да возера, і я ўбачыў салдата, які выходзіў з кафэ каля дарогі. На ім была шэра-зялёная форма і каска, падобная на нямецкую. У яго быў здаровы чырванашчокі твар і маленькія вусы шчотачкай. Ён паглядзеў на нас.
— Памахай яму рукой, — сказаў я Кэтрын. Яна памахала, і салдат нерашуча ўсміхнуўся і таксама памахаў у адказ. Я стаў веславаць больш марудна. Мы праязджалі міма самога паселішча.
— Напэўна, мы ўжо даўно ў Швейцарыі, — сказаў я.
— Трэба ведаць дакладна, любы. А то каб нас не вярнулі з граніцы назад.
— Граніца далёка ззаду. Гэта, напэўна, мытны пункт. Я амаль упэўнены, што гэта Брысага.
— А ці няма тут італьянцаў? На мытных пунктах заўсёды шмат народу з суседняй краіны.
— Толькі не ў ваенны час. Не думаю, каб зараз італьянцам дазвалялі пераходзіць граніцу.
Гарадок быў вельмі прыгожы. Каля прыстані стаяла шмат рыбацкіх лодак, і на рагатках былі развешаны сеткі. Ішоў дробны лістападаўскі дождж, але тут нават у дождж было весела і чыста.
— Тады давай прычалім і пойдзем снедаць.
— Давай.
Я налёг на левае вясло і падышоў да берага, потым, каля самай прыстані, выраўнаваўся і прычаліў бокам. Я ўцягнуў вёслы, схапіўся за жалезнае кольца, паставіў нагу на мокры камень і ступіў у Швейцарыю. Я прывязаў лодку і працягнуў руку Кэтрын.
— Выходзь, Кэт. Цудоўнае пачуццё.
— А чамаданы?
— Пакінем у лодцы.
Кэтрын выйшла, і мы апынуліся ў Швейцарыі.
— Якая цудоўная краіна, — сказала яна.
— Праўда, выдатная?
— Пойдзем хутчэй снедаць.
— Не, праўда выдатная краіна? Па ёй так прыемна хадзіць.
— У мяне так зацяклі ногі, што я нічога не адчуваю. Але, напэўна, прыемна. Любы, ты разумееш, што мы ўжо тут, што мы выбраліся з гэтай праклятай Італіі.
— Так. Чэснае слова так. Я яшчэ ніколі так добра нічога не разумеў.
— Паглядзі на гэтыя дамы. А якая цудоўная плошча! Вось там можна і паснедаць.
— А які цудоўны дождж! У Італіі ніколі не бывае такога дажджу. Гэта вясёлы дождж.
— I мы з табой ужо тут, любы. Не, ты разумееш, што мы з табой ужо тут?
Мы ўвайшлі ў кафэ і селі за чысценькі драўляны столік. Мы былі як п'яныя. Выйшла цудоўная чысценькая жанчына ў фартуху і спытала, што нам падаць.
— Булачкі, і варэнне, і каву, — сказала Кэтрын.
— Выбачайце, булачак зараз няма — час ваенны.
— Тады хлеба.
— Можа, зрабіць грэнкі?
— Зрабіце.
— I яшчэ яечню.
— Колькі яек вы хочаце?
— Тры.
— Лепш чатыры, любы.
— Чатыры яйкі.
Жанчына пайшла. Я пацалаваў Кэтрын і вельмі моцна паціснуў ёй руку. Мы глядзелі адно на аднаго і па баках.
— Любы, скажы, хіба не цудоўна?
— Надзвычайна, — сказаў я.
— Гэта не страшна, што няма булачак, — сказала Кэтрын. — Я думала пра іх усю ноч. Але гэта не страшна. Гэта нават зусім не страшна.